Onderzoek: opgroeien in achterstandswijk kan leiden tot problemen in puberteit

Opgroeien in een achterstandswijk is gerelateerd aan gedragsproblemen en kan leiden tot een uitbarsting van problemen bij de overgang naar adolescentie. Dat concluderen onderzoekers van de Universiteit van Maastricht op basis van een onderzoek in Rotterdam. Het effect staat los van de sociaal-economische status van het gezin. De openbare gezondheidszorg zou meer aandacht moeten schenken aan de omgeving waarin een kind opgroeit.

J. Schneiders e.a.: ‘Neighbourhood socioeconomic disadvantage and behavioural problems from late childhood into early adolescence’. In: Journal of Epidemiology and Community Health 2003; 57: 699703.

Een samenvatting van het onderzoek staat op www.jech.com

 

Lees meer...

Speelforum: debatten over de kracht van spelen

homepage

Ruimte voor de Jeugd en IPA (International Play Association) organiseren vanaf nu twee keer per jaar een Speelforum. Een gelegenheid om in wisselende samenstelling, los van belangen van organisaties, met elkaar te debatteren. Het Speelforum helpt bij de uitwisseling van actuele kennis tussen onderzoekers, professionals, vrijwilligers, overheden en ouders. De debatten zijn gebaseerd op praktijkonderzoek naar actuele vragen over spelen. Het eerste Speelforum vond plaats op 23 juni 2016 in Utrecht. 

Concerns
De debatten van het Speelforum komen voort uit de zorgen (‘concerns’) over de speelkansen van kinderen, zoals geformuleerd in artikel 31 van het Kinderechtenverdrag door het Comité inzake de Rechten van het Kind (General Comment nr. 17):

1. Onvoldoende erkenning van het belang van vrij spel
2. Onveilige en gevaarlijke leefomgevingen
3. Intolerantie voor kinderspel in de openbare ruimte
4. Onvoldoende toegang tot natuur
5. Balans tussen leerzame risico’s en veiligheid
6. Prestatiedruk, met name in het onderwijs
7. Overgestructureerd en geprogrammeerd dagschema
8. Onvoldoende artistieke en culturele mogelijkheden
9. Toenemende rol van elektronische media
10. Marketing en commercialisering van spel

Zo werkt het Speelforum
• Het Speelforum vindt twee maal per jaar plaats. Aan het einde van elke bijeenkomst wordt de ‘speelstok’ doorgegeven en het volgende debat aangekondigd: thema, locatie en samenwerkende partners.
• Betrokkenen uit het werkveld kunnen het initiatief nemen, thema’s aandragen en (mede) de organisatie op zich nemen, samen met de projectgroep vanuit het Platform Ruimte voor de Jeugd. Eventuele kosten worden gefinancierd uit een deelnemersbijdrage.
• Interesse om betrokken te zijn bij een volgend Speelforum-debat? Laat het ons weten via info@ruimtevoordejeugd.nl.

Lees meer...

Ruimte voor de Jeugd in gemeentelijke verkiezingsprogramma's

Platform Ruimte voor de Jeugd vraagt politieke partijen om 'ruimte voor de jeugd' een volwaardige plek te geven in de programma's voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2014. In een brief aan de programmacommissies van politieke partijen doet Ruimte voor de Jeugd suggesties voor maatregelen op weg naar kindvriendelijke gemeenten. De suggesties hebben betrekking op de inrichting van woonwijken, verkeersveiligheid, sociaal speelklimaat en participatie van kinderen en jongeren.

Lees hier de volledige brief met programmasuggesties:

 


Aan: Programmacommissies politieke partijen 'gemeenteraadsverkiezingen 2014'
Betreft: Ruimte voor de jeugd in de verkiezingsprogramma's


Hilversum, juni 2013

Geachte programmaschrijvers,

Spelen is voor kinderen hun 'dagelijks werk'. Buiten spelen, binnen spelen, alleen en samen met andere kinderen, met en zonder volwassenen in de buurt. Spelen is veelzijdig: bewegen, bouwen, ravotten, fantaseren; soms stil en ingetogen, dan weer luidruchtig en uitbundig. Spelen zorgt ervoor dat kinderen hun talenten kunnen ontwikkelen en hun grenzen kunnen verkennen, dat ze zichzelf en
de wereld leren kennen en zich goed kunnen ontwikkelen.

De gemeente krijgt in 2015 de verantwoordelijkheid over het jeugdbeleid in de gehele breedte. Het is dus van groot belang dat gemeenten zich goede voorzieningen bieden aan álle jeugdigen. Daarmee kunnen veel problemen - en dus extra kosten - worden voorkómen. Een stevige civil society, met een goede mix van fysieke en sociale voorzieningen, biedt kinderen een solide basis in hun leven.

Voor alle partijen betekent dit winst. Kinderen hebben een fijne jeugd en kunnen opgroeien tot evenwichtige volwassenen; jongeren krijgen de boodschap dat ze welkom zijn in de samenleving. Investeringen ‘aan de voorkant’, op basis van preventief jeugdbeleid, kunnen gedeeltelijk duurdere zorgstructuren en inzet van jeugdzorg voorkomen.

In bijgaand document geeft het Platform Ruimte voor de Jeugd enkele suggesties waarop de gemeente kan inzetten opdat uw gemeente zich met recht een kindvriendelijke gemeente kan noemen.

Wij wensen u veel succes met de verkiezingen. Kinderen en jongeren rekenen op u.
Met vriendelijke groet,
Namens het Platform Ruimte voor de Jeugd

Froukje Hajer, voorzitter
 



Ruimte voor de jeugd in de gemeenteraadsverkiezingen 2014

Kindvriendelijke gemeente
De gemeente wil aantrekkelijk zijn voor gezinnen met kinderen. De gemeente streeft naar een goed leefklimaat, waarin kinderen en jongeren zich optimaal kunnen ontwikkelen en gezond kunnen opgroeien. Belangrijke aandachtspunten zijn de inrichting van woonwijken en loop- en fietsroutes, het creëren van een sociaal speelklimaat en burgerparticipatie.

De gemeente heeft aandacht voor ál haar jeugdige bewoners en biedt extra zorg aan kinderen en jongeren die dat nodig hebben. Het internationale VN Verdrag inzake de Rechten van het Kind is daarbij leidend. Naast goede gezondheidszorg en onderwijs is ook speelruimte van belang.

De gemeente erkent het belang van speelmogelijkheden - binnen en buiten - voor een gezonde en evenwichtige ontwikkeling van haar jeugdige inwoners. Het bieden van voldoende en kwalitatief goede ruimte en gelegenheid om te spelen vormt dan ook een essentieel onderdeel van het jeugdbeleid van de gemeente. Ook behoren kinderen veilig en - als ze daar qua ontwikkeling aan toe zijn - zelfstandig naar school, vriendjes, speelplekken en clubs te kunnen gaan.

Woonwijken
- In woonwijken is volop ruimte om buiten te spelen en elkaar te ontmoeten. Bij onvoldoende ruimte op straat geeft de gemeente prioriteit aan verblijfsfuncties.
- De gemeente zorgt voor goede speelmogelijkheden in elke wijk, voor alle leeftijden en voor verschillende soorten spel. Bij eventuele bezuinigingen staan de belangen van de jeugd voorop en worden bewoners altijd betrokken. De gemeente zorgt voor het behoud van speellocaties en zoekt zo nodig met bewoners naar nieuwe vormen van beheer. Bij onontkoombare sanering van
speelplaatsen blijft de betreffende speelruimte behouden.

Routes en bereikbaarheid van voorzieningen
- Er zijn veilige loop- en fietsroutes tussen scholen, speelplekken, kinderopvanglocaties, wijkcentra en sportaccommodaties.
- Er zijn voldoende en veilige oversteekvoorzieningen over drukke verkeersaders, zodat kinderen ook veilig van de ene wijk naar de andere kunnen.

Sociaal speelklimaat
- In wijken waar dat nodig is, wordt via jeugd- en buurtwerk het sociale klimaat verbeterd, zodat alle kinderen de gelegenheid krijgen om buiten te spelen en deel te nemen aan activiteiten waar zij hun talenten kunnen ontwikkelen.
- Burgerinitiatieven op het gebied van spelbegeleiding, zoals speel-o-theken, speeltuinen, jeugdwerk en kindervakantiewerk zijn van groot belang en kunnen rekenen op medewerking van de gemeente.

Participatie
- Participeren in de samenleving betekent ook: dagelijkse samenwerking rond opgroeien en opvoeden. De gemeente beschouwt kinderen en jongeren als volwaardige burgers. De jeugd krijgt volop de ruimte om haar stem te laten horen; kinderen en jongeren krijgen de ruimte om actief mee te doen in de samenleving. Bij inspraaktrajecten let de gemeente er op dat ook kinderen en jongeren kunnen meepraten en meebeslissen. De gemeente staat positief tegenover hun initiatieven en ondersteunt en faciliteert deze actief.
- De gemeente steunt collectieve oplossingen van burgers om beter voor hun kinderen te kunnen zorgen. Bewonersinitiatieven gericht op betere bespeelbaarheid van straat en buurt krijgen praktische steun van de gemeente.
- De gemeente staat positief tegenover voorstellen voor tijdelijk gebruik van onbestemde buitenruimte voor activiteiten die de jeugd ten goede komen.

Bij de uitvoering van de WMO en de nieuwe jeugdwet zijn bovenstaande punten essentieel.
 


 

Lees meer...

Kees Both: 'Natuurervaringen belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen'

Het ontbreken van natuurervaringen kan negatieve gevolgen hebben voor het welzijn en de ontwikkeling van kinderen. Scholen doen er goed aan, te zorgen voor een natuurlijke speel- en leeromgeving dichtbij het schoolgebouw. Dat betoogt Kees Both in het oktobernummer van De Wereld van het Jonge Kind.

Both wijst erop dat kinderen dankzij de moderne media weliswaar hun kennis over natuur kunnen uitbreiden, maar dat de TV en de computer ook een gereduceerd beeld geven van de wekelijkheid: 'Er is geen sprake van een lijfelijke ontmoeting. Ook zijn veel processen die ons met de natuur verbinden onzichtbaar geworden, zoals de voedselproductie. Kinderen weten daardoor steeds minder van de herkomst van het voedsel.'

Creativiteit
Volgens Both kan de natuur op allerlei manieren bijdragen aan de ontwikkeling van kinderen. Hij noemt onder andere de ontwikkeling van de creativiteit: 'Mensen leven in een wereld van symbolen, metaforen, e.a. Maar die symbolen en metaforen worden, als het goed is, ook gevoed vanuit directe zintuiglijke, lijfelijke ervaringen met natuur. (…) In de onderbouw van basisscholen wordt heel wat gezongen over de natuur (symbolen) – over ‘krekeltjes en korenbloemen blauw’, over ‘de kastanje aan de bomen en de eikels op het mos’, etc. Maar wordt dat nog gevoed vanuit ontmoetingen met natuur? Wordt er nog geleefd met natuur?'

Both: 'Spelen in de natuur kan ook een belangrijke bijdrage leveren aan de ontwikkeling van het kind als persoon (identiteitsontwikkeling), door de verbondenheid met een plek die tegelijkertijd vertrouwd is en op wezenlijke punten ook ‘vreemd’ blijft, waar je je eigen plaats kunt zoeken en vinden of maken. Dergelijke plekken bieden ook veel kansen voor de sociale ontwikkeling, juist vanwege hun fijne ruimtelijke geleding: ‘geheime’ plekken, terreinspelen, ontmoetingsplaatsen.'

Scholen
De auteur ziet een belangrijke taak voor scholen: 'Scholen kunnen op hun schoolterrein of als dat niet mogelijk is zo dicht mogelijk bij de school zorgen voor een omgeving waarin kinderen actief betrokken kunnen zijn bij natuur: door spelen, door het zorgen voor natuur, door het leren over natuur. Er zijn voldoende sterke argumenten voor natuur als krachtige leeromgeving.'

Kees Both: 'Aardekinderen, Leven met en leren over de natuur'. Gepubliceerd in De Wereld van het Jonge Kind, oktober 2005 .

Lees meer...

Ruimte voor de Jeugd in Nederland aan de slag met General Comment van Verenigde Naties

Het VN-comité inzake de Rechten van het Kind heeft in 2013 een General Comment (GC) uitgebracht waarin alle regeringen worden opgeroepen optimale speelkansen voor kinderen mogelijk te maken. Dat is - ook in westerse landen - helaas lang niet overal vanzelfsprekend. Een aantal participanten van RvdJ is op mondiaal niveau betrokken geweest bij de totstandkoming van het GC17, vanuit IPA, European Network Childfriendly Cities en de Toy Library Association. Het GC biedt een ingang voor een dialoog met overheden en instellingen over verbetering van hun beleid en praktijk op een aantal concrete punten.
 
Spelen raakt vele beleidsterreinen: vele NGO's vragen er aandacht voor en lopen tegen dezelfde problemen aan bij de financiering van speelmogelijkheden. Door gezamenlijk op te trekken kunnen we het belang van spelen beter behartigen. Het gaat bv om én natuurbeleving én sporten én kunstzinnige vorming én vrij spelen in de buurt, maar ook spelen op en rond school, in ziekenhuizen en voor kinderen/jongeren die extra aandacht nodig hebben. Spelen zit impliciet in het hele kinderrechtenverdrag verweven, maar krijgt als essentiële bezigheid voor kinderen te weinig expliciete aandacht in de beleidsdiscussies. Het Platform Ruimte voor de Jeugd staat voor een intersectorale benadering en samenwerking voor het recht op ruimte, spel, participatie en zelfstandige mobiliteit. Daarom heeft RvdJ het initiatief genomen om te werken aan de implementatie van het GC in Nederland.
 

Lees meer...